Hoogravens leesvoer: De 10 belangrijkste boeken of andere bronnen over Hoograven

Soms krijg je een reactie op je blog die de basis wordt voor een nieuw blog. Deze week kreeg ik er zo eentje:

Ik ben op zoek naar (historische) beschrijvingen van Hoograven en dan met name Hoograven Zuid dit ihkv een onderzoek wat ik heb uitgevoerd in Hoograven. Ik ben vooral op zoek naar beschrijving van de bebouwde omgeving. Weet jij misschien waar ik deze kan vinden?

Met zo’n vraag kan ik wel wat. Bij deze dus. Een Top 10 van de belangrijkste bronnen over Hoograven:

1. Het boek is inmiddels 10 jaar oud. Maar nog steeds is het boek over de Zuid van in de serie over de Utrechtse wijken van het Utrechts Archief het beste startpunt om meer te weten over Hoograven. Op de website van de Historische Kring Tolsteeg Hoograven wordt het boek nog te koop aangeboden.

2. Nog ouder, want geschreven bij het 40 jaar bestaan van de wijk Hoograven in 1992 is het boek  Historisch Hoograven”, geschreven door Roel van Kooten. Zelf kreeg ik het cadeau toen ik in 2003 in de wijk kwam wonen. Het geeft veel details over de eerste decennia van de wijk.

3. De gemeente Utrecht heeft in 2006 een ruimtelijke analyse uitgevoerd naar de naoorlogse wijken. De resultaten daarvan zijn te vinden op deze website. Het geeft een heel gedetailleerd beeld hoe nieuw Hoograven ontwikkeld is en wat de kenmerkende gebouwen en stedenbouwkundige principes zijn die zijn gehanteerd.

4. Op het gebied van de geschiedenis van de stedenbouw in Utrecht, en dus ook over de wijze waarop Hoograven ontworpen is, is nog steeds het werk van R. Blijstra “2000 jaar Utrecht” essentieel. De waardering van de architectuur van de jaren ’50 is inmiddels wat aangepast. Maar nog steeds geeft het een goed beeld waarom Hoograven zo gebouwd is als het nu is.

5. Om meer te weten over de belangrijkste gebouwen in de wijk is de “Gids voor Architectuur en Stedenbouw in Utrecht 1900-2005” van Catja Edens en Bettina van Santen een goed naslagwerk. Het beschrijft onder meer de begraafplaats Tolsteeg, de Pastoefabriek en de Rietveldflats. Ik heb het boek vorig jaar nog in de ramsj kunnen kopen.

6. Het is wat minder gestructureerd. Maar in het via internet toegankelijke deel van het Utrechts Achief is veel informatie te vinden over Hoograven. Ik maak veel gebruik van de mogelijkheid om beeldmateriaal te zoeken via deze site. Maar ook interessant is de mogelijkheid om het archief van het Utrechts nieuwsblad in te zien. Wel krijg je als je zoekt op straatnaam veel familieberichten en advertenties te zien. Het is soms zoeken naar bruikbare informatie. Tenslotte is op de site van het Utrechts Archief een beschrijving te vinden van de geschiedenis van Jutfaas. Dit is de gemeente waar Hoograven deel van uitmaakte toen het nog een landbouwgebied was.

7. Wat obscuurder maar wel interessant is het werkstuk dat Maurits Vink (busfanaat en opgegroeid in Hoograven) geschreven heeft, in het kader van de studie sociale geografie. Geeft in kort bestek een aardig overzicht van de wijk.

8. Ook Aorta heeft zich bezig gehouden met de wijk. Vooral met de Vaartsche Rijnzone. Daarover liet zij een cultuurhistorische rapportage maken. Het beschrijft vooral de industrie en wat daar nog van te zien is in de huidige tijd. Eerder heeft A. van Hulzen daarover al eens het boekje “Het Schrale eind” geschreven. Maar ik merk dat ik die nauwelijks nog open.

9. Een belangrijke bron voor het dagelijkse nieuws in de wijk is de website van de Wijkkrant Aanzet. Maar vergeet ook niet het digitale archief van de papieren wijkkrant. Die beschrijft inmiddels toch meer dan 10 jaar geschiedenis van Hoograven en Tolsteeg.

10. Tenslotte is het altijd goed om de website van de Historische kring Tolsteeg Hoograven in de gaten te houden. Daar zijn een aantal wijkbewoners (bijvoorbeeld Peter Sprengers en of Walter Kamps) actief die de geschiedenis van de wijk zeer goed kennen. Zij organiseren regelmatig tentoonstellingen en lezingen over Hoograven.

De bovenstaande bronnen geven volgens mij een goed overzicht van de ontwikkeling van de wijk. Op deelonderwerpen is nog meer informatie te vinden (bijvoorbeeld over Hoograven in de 2^e Wereldoorlog of de geschiedenis van een winkelierszoon).